Wystrzelenie rakiety-celu© Missile Defense Agency

Gwiezdne wojny stały się rzeczywistością

4 października 2007, 10:55

Od ogłoszenia przez prezydenta Reagana programu „Gwiezdnych Wojen” minęło już niemal 25 lat. Amerykanie poinformowali właśnie, że tarcza antyrakietowa zaczęła działać. W ubiegłym tygodniu z powodzeniem przeprowadzono ostateczne testy.



Autonomiczny myśliwiec przeprowadził misję bojową

12 kwietnia 2017, 10:22

Amerykańskie Siły Powietrzne (US Air Force) poinformowały o przeprowadzeniu udanych testów autonomicznego myśliwca F-16. Dotychczas prowadzone przez automat F-16 były wykorzystywane jako cele treningowe dla F-35. Teraz dowiedziono, że technologia jest na tyle zaawansowana, iż samoloty są w stanie przeprowadzić misję bojową.


WPA skończy jak WEP?

6 listopada 2008, 16:29

W przyszłym tygodniu, podczas konferencji PacSec w Tokio, zostanie omówiona pierwsza w historii metoda praktycznego ataku na WPA. Standard Wi-Fi Protected Access (WPA) jest powszechnie stosowany w celu zabezpieczania sieci bezprzewodowych.


Wielkie modele językowe (LLM) generują język podobnie jak ludzie

15 maja 2025, 08:33

Naukowcy z Uniwersytetu Oksfordzkiego i Allen Institute for AI ze zdumieniem zauważyli, że wielkie modele językowe (LLM) – takie jak używane np. przez ChatGPT – generalizują wzorce językowe podobnie jak ludzie, poprzez analogie a nie ścisłe trzymanie się zasad. Badacze postanowili sprawdzić, na ile prawdziwe jest powszechnie panujące przekonanie, że LLM generują swoje wypowiedzi na podstawie obowiązujących zasad, które wydedukował z danych treningowych. Tymczasem okazało się, że – podobnie jak ludzie – modele językowe posługują się przykładami i analogiami podczas tworzenia nieznanych sobie słów.


Nowe możliwości biotechnologii: białka korzystające z mechaniki kwantowej

21 stycznia 2026, 15:54

Naukowcy z Wydziału Nauk Inżynieryjnych University of Oxford jako pierwsi wykazali, że możliwe jest zaprojektowanie białek wewnątrz których zostają przeprowadzone procesy z dziedziny mechaniki kwantowej. Odkrycie to otwiera drogę rozwoju biotechnologii wykorzystującej zjawiska kwantowe. Naukowcy z Oksfordu stworzyli nową klasę molekuł, które nazwali magnetoczułymi białkami fluorescencyjnymi (MFPs, magneto-sensitive fluorescent proteins). Białka te, poddane oddziaływaniu światła o odpowiedniej długości fali, wchodzą w interakcje z polami magnetycznymi i falami radiowymi, a w ich wnętrzu zachodzą procesy z dziedziny mechaniki kwantowej.


Nowa postać choroby Creutzfeldta-Jakoba

10 lipca 2008, 15:10

W Stanach Zjednoczonych prawdopodobnie odkryto nieznaną dotychczas formę choroby Creutzfeldta-Jakoba (CJD). W mózgach dziesięciu osób zmarłych ostatnio na rodzaj błyskawicznie postępującej demencji zwanej PSPr (protease-sensitive prionopathy) zauważono cechy charakterystyczne dla sporadycznej CJD.


Test z krwi pomaga wykryć ponad 50 typów nowotworów

31 marca 2020, 12:18

Naukowcy opracowali czuły i swoisty test z krwi, który pomaga wykryć ponad 50 typów nowotworów. Test opracowany przez firmę GRAIL wykorzystuje sekwencjonowanie bisulfitowe do określenia wzorca metylacji. W komórkach nowotworowych jest on często wyraźnie inny niż w prawidłowych komórkach. Wyniki badań ukazały się w piśmie Annals of Oncology.


Metale ziem rzadkich pozyskamy tanio i ekologicznie dzięki... bakteriom z pączka dębu

1 czerwca 2023, 10:44

Metale ziem rzadkich wykorzystujemy w smartfonach, telewizorach, silnikach elektrycznych czy turbinach wiatrowych. Są one szeroko rozpowszechnione w skorupie ziemskiej. Jednak występują w tak niewielkiej koncentracji, że ich pozyskanie nie jest proste. To proces bardzo energochłonny, składający się z setek kroków oraz wymagający użycia toksycznych chemikaliów. Okazuje się jednak, że można go uprościć, uczynić tańszym, czystszym i bezpieczniejszym dzięki bakteriom wyizolowanym właśnie z pączków dębu szypułkowego.


Dlaczego chorujemy pod wpływem stresu? Odpowiedź tkwi w komunikacji między mózgiem a jelitami

12 sierpnia 2024, 08:52

Stres może spowodować, że zachorujemy, a naukowcy powoli odkrywają, dlaczego tak się dzieje. Od dłuższego już czasu wiadomo, że mikrobiom jelit odgrywa olbrzymią rolę w naszym stanie zdrowia, zarówno fizycznego, jak i psychicznego. Wiadomo też, że jelita i mózg komunikują się ze sobą. Zestresowany mózg uwalnia hormony, które mogą wywoływać np. nieswoiste zapalenie jelit, a z kolei bakterie w jelitach uwalniają związki chemiczne, mające wpływ na mózg i nasze zachowanie. Słabiej jednak rozumiemy szlaki komunikacyjne, łączące mózg z jelitami.


Drożdże piekarskie (Saccharomyces cerevisiae)

Niskie poziomy nadtlenku wodoru mogą stymulować enzym, który pomaga spowolnić starzenie komórek drożdży

9 listopada 2020, 12:42

W wysokich stężeniach reaktywne formy tlenu (ang. reactive oxygen species) są szkodliwe dla organizmów. Powiązano je ze starzeniem. Ostatnie badania naukowców z Chalmers University of Technology pokazały jednak, że niskie poziomy nadtlenku wodoru (H2O2) mogą stymulować enzym, który pomaga spowolnić starzenie komórek drożdży.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk